Inwerkingtreding Nederlandse UBO-register voor trusts en soortgelijke juridische constructies

27 oktober 2022 - Op 1 november 2022 treedt het Nederlandse ‘UBO-register’ voor trusts en soortgelijke juridische constructies (het Trustregister) in werking. De invoering van een Trustregister is één van de maatregelen die is opgenomen in de (gewijzigde) vierde Europese anti-witwasrichtlijn. Het Trustregister is een publiek toegankelijk register waarin bepaalde persoonlijke gegevens worden opgenomen van de UBO-registers van trusts en van soortgelijke juridische constructies. Nederland heeft het fonds voor gemene rekening (FGR) als soortgelijke juridische constructie gekwalificeerd.

Is het Trustregister voor u relevant?

De gevolgen van de inwerkingtreding van het Trustregister zijn afhankelijk van uw relatie tot de trust of soortgelijke juridische constructie. Als u een uiteindelijk begunstigde (UBO) bent, kan dit voor u betekenen dat u na inwerkingtreding als UBO geregistreerd moet zijn in het Trustregister. De registratie dient te worden gedaan door de trustee of beheerder van de trust of soortgelijke juridische constructie. Tenslotte hebben Wwft-instellingen (zoals een bank, accountant, advocaat, notaris of belastingadviseur) een zogenoemde 'terugmeldplicht’. Dit houdt in dat wanneer een Wwft-instelling een discrepantie aantreft tussen de informatie in het Trustregister en de UBO-informatie, dient dit te worden gemeld bij de Kamer van Koophandel.

Hieronder worden de gevolgen van de inwerkingtreding van het Trustregister nader toegelicht.

Welke rechtsfiguren vallen onder de reikwijdte van het Trustregister?

(i)  Een trust waarvan de trustee in Nederland woont of is gevestigd.

(ii) Een trust waarvan de trustee buiten de Europese Unie woont of is gevestigd en namens de trust in Nederland vastgoed verwerft of een zakelijke relatie aangaat. Een zakelijke relatie is bijvoorbeeld een zakelijke of commerciële relatie met een Wwft-instelling zoals een bank, accountant, advocaat, notaris of belastingadviseur.

(iii) Een soortgelijke constructie als een trust met bovengenoemde kenmerken.

  • Van een soortgelijke constructie als een trust kan sprake zijn bij een rechtsfiguur waarbij vermogensbestanddelen worden toevertrouwd aan een beheerder – trustee – die deze vermogensbestanddelen overeenkomstig de trustakte aanwendt voor bepaalde gerechtigden, zogenoemde ‘beneficiaries’.
  • Nederland heeft het FGR aangemerkt als vergelijkbaar met een trust. Het maakt daarbij niet uit of dat het fonds voor fiscale doeleinden ‘transparant’ is.

 Wie is de UBO?

De volgende natuurlijke personen kunnen in ieder geval als UBO van een trust worden beschouwd:

  • De oprichter(s)
  • De trustee(s) (lees ook: de beheerder(s))
  • De bewaarder(s)
  • De protector(s)
  • De begunstigden (lees ook: participanten), of voor zover afzonderlijke begunstigden niet kunnen worden bepaald, de groep van personen in wiens belang de trust hoofdzakelijk is opgericht of werkzaam is
  • Elke andere natuurlijke persoon die door direct of indirect eigendom of via andere middelen uiteindelijke zeggenschap over de trust uitoefent.

Uit het oorspronkelijke conceptbesluit volgde dat alle begunstigden met een belang van 3% of meer geregistreerd zouden moeten worden in het Trustregister. Deze ondergrens van 3% is echter vervangen door een mogelijkheid om in plaats van individuele begunstigden, de groep van begunstigden op te geven waarvoor het fonds is opgericht (bijvoorbeeld: “deelnemers beleggingsfonds”). Dit gaat echter alleen gelden voor FGR’s die:

(i) Minimaal honderdvijftig deelnemers hebben.

(ii) Worden beheerd door een beheerder met een vergunning zoals voorgeschreven in de Wet op het financieel toezicht.

(iii) Onder toezicht van de Autoriteit Financiële Markten of De Nederlandsche Bank staan.

Voor begunstigden met een belang vanaf 25% zal wel individuele registratie moeten plaatsvinden. Valt een FGR niet onder bovengenoemde criteria, dan zal de beheerder alle belangen en mutaties vanaf 0% moeten melden. Dit geldt ook voor trusts. Deze regeling heeft geen gevolgen voor andere UBO’s van het FGR dan de begunstigden. Denk aan de oprichters, beheerders en bewaarders van het FGR. Deze zullen allen ‘individueel’ als UBO van het FGR in het Trustregister moeten worden opgenomen.

Wie moet de UBO’s registreren?

De verplichting tot registratie en het actueel houden van gegevens in het Trustregister wordt neergelegd bij de trustee van een trust of degene die een soortgelijke positie vervult bij een soortgelijke juridische constructie (UBO-register trusts (uboregistertrusts.nl)).

De UBO’s worden via een geautomatiseerd proces op de hoogte gesteld van de registratie.

Trusts hebben geen verplichting tot registratie in het Trustregister als zij al zijn geregistreerd in het trustregister van een andere lidstaat van de Europese Unie.

Welke informatie wordt geregistreerd?

Een deel van de te registreren informatie is openbaar toegankelijk. Een ander deel van de UBO-informatie is uitsluitend toegankelijk voor bevoegde autoriteiten en de Financiële Inlichtingen Eenheid.

Publiek toegankelijke UBO-informatie

Ter zake van de trust:

  • Naam en type
  • Datum en plaats van totstandkoming
  • Doel

en ter zake van elke UBO:

  • Voor- en achternaam
  • Geboortemaand en -jaar
  • Nationaliteit
  • Woonstaat
  • Aard en omvang van het gehouden economisch belang van de UBO (waarschijnlijk in bandbreedtes van ten minste 0% tot en met 25%, meer dan 25% tot en met 50%, meer dan 50% tot en met 75% en meer dan 75% tot en met 100%)

Niet-publiek toegankelijke UBO-informatie

Ter zake van de trust:

  • Afschrift van documenten waaruit de over de trust opgenomen gegevens blijken

en ter zake van elke UBO:

  • Burgerservicenummer / buitenlands fiscaal identificatienummer (TIN)
  • Geboortedag
  • Geboorteland en -plaat
  • Woonadres
  • E-mailadres
  • Afschrift van geldig identiteitsdocument
  • Afschrift van document(ten) waarmee wordt onderbouwd waarom een persoon de status van UBO heeft én waaruit de aard en omvang van het door de UBO gehouden economisch belang blijkt
  • Afschrift van documenten waaruit de over de UBO opgenomen gegevens blijken

In de gevallen waarbij de omvang van het economisch belang van de UBO nog onduidelijk of onzeker is, zal per geval moeten bezien of er voldoende informatie voorhanden is om te kunnen aangeven binnen welke bandbreedte het economisch belang valt. Als het niet mogelijk is, dan kan worden volstaan met de melding dat het economisch belang niet nader kan worden bepaald.

Afscherming gegevens?

Van minderjarige of handelingsonbekwame UBO’s en van UBO’s die, kort gezegd, onder politiebescherming staan, kunnen op verzoek bepaalde gegevens worden afgeschermd voor het publiek.

Sancties niet inschrijven

Overtreding van de verplichtingen wordt gezien als een economisch delict. Handhaving kan plaatsvinden met zowel strafrechtelijke als bestuursrechtelijke sancties.

Inwerkingtreding trustregister

Op 1 november 2022 treedt het Nederlandse ‘UBO-register’ voor trusts (het Trustregister) in werking.

Na de inwerkingtreding hebben trustees en beheerders drie maanden de tijd om de UBO's van trusts te registeren. Indien deze overgangsperiode is verstreken dient een trustee of beheerder binnen één week aan de registratieplicht te voldoen en dienen wijzigingen eveneens binnen één week te worden doorgegeven.

Meer weten?

Heeft u vragen over de registratie uiteindelijk belanghebbenden van trusts en soortgelijke juridische constructies? Of heeft u hulp nodig met het kwalificeren van de UBO(‘s)? Neem dan contact op met Mike Vrijmoed per e-mail of per telefoon: +31 (0)88 277 10 12. Hij helpt u graag.